Ngày 27/07/2026, Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) đã được công bố với nhiều nội dung thay đổi đáng chú ý nhằm hoàn thiện khung pháp lý về quản lý an toàn thực phẩm theo hướng hiện đại, ứng dụng công nghệ số, tăng cường truy xuất nguồn gốc và nâng cao trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân tham gia chuỗi cung ứng thực phẩm.
So với Luật An toàn thực phẩm hiện hành, dự thảo lần này không chỉ điều chỉnh phương thức quản lý sản phẩm mà còn bổ sung nhiều quy định mới liên quan đến công bố sản phẩm, thương mại điện tử, truy xuất nguồn gốc, ứng dụng công nghệ và kiểm soát sau lưu thông.
Một số điểm mới đáng chú ý gồm có:
Quản lý an toàn thực phẩm theo chuỗi và chuyển đổi số
Dự thảo nhấn mạnh nguyên tắc quản lý an toàn thực phẩm xuyên suốt toàn bộ chuỗi cung ứng, từ sản xuất ban đầu đến khi sản phẩm đến tay người tiêu dùng.
Đồng thời, nhiều quy định mới được bổ sung nhằm thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực an toàn thực phẩm như:
- Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về an toàn thực phẩm.
- Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) và các công nghệ số trong quản lý.
- Tăng cường truy xuất nguồn gốc thông qua mã số, mã vạch, nhãn điện tử.
- Thực hiện thủ tục hành chính trên nền tảng số.
Đây được xem là bước chuyển quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch và hiệu quả quản lý.
Phân loại lại phương thức quản lý sản phẩm
Dự thảo quy định ba nhóm phương thức quản lý:
- Đăng ký bản công bố sản phẩm.
- Công bố tiêu chuẩn áp dụng.
- Miễn thực hiện công bố.
Việc phân loại không còn áp dụng đồng đều mà dựa trên mức độ rủi ro, đặc tính sản phẩm và đối tượng sử dụng.
Đặc biệt, nhóm sản phẩm hướng tới trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ mang thai hoặc có dạng bào chế tương tự dược phẩm sẽ thuộc nhóm quản lý chặt chẽ hơn.
Tăng trách nhiệm của doanh nghiệp
Dự thảo bổ sung nhiều nghĩa vụ đối với cơ sở sản xuất và kinh doanh thực phẩm, trong đó có:
- Thiết lập quy trình kiểm soát nội bộ về an toàn thực phẩm.
- Lưu trữ đầy đủ dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc.
- Chủ động cảnh báo khi phát hiện nguy cơ mất an toàn.
- Thu hồi và xử lý sản phẩm không bảo đảm an toàn.
- Chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ công bố.
Đây là những yêu cầu đòi hỏi doanh nghiệp cần chuẩn hóa hệ thống quản lý và hồ sơ ngay từ đầu.
Siết chặt hoạt động kinh doanh trên thương mại điện tử
Lần đầu tiên, dự thảo quy định rõ trách nhiệm của doanh nghiệp kinh doanh thực phẩm trên nền tảng thương mại điện tử.
Theo đó, doanh nghiệp phải:
- Công khai giấy đăng ký bản công bố hoặc hồ sơ công bố của từng sản phẩm.
- Cung cấp giấy tờ pháp lý cho nền tảng thương mại điện tử.
- Tuân thủ đầy đủ các quy định về an toàn thực phẩm khi kinh doanh trực tuyến.
Đồng thời, chủ quản nền tảng thương mại điện tử cũng phải thực hiện kiểm duyệt và có trách nhiệm liên đới nếu không kiểm soát đầy đủ thông tin theo quy định.
Tăng cường kiểm soát sau lưu thông
Bên cạnh việc quản lý trước khi sản phẩm lưu hành, dự thảo tiếp tục tăng cường công tác kiểm tra sau lưu thông thông qua:
- Truy xuất nguồn gốc.
- Phân tích nguy cơ.
- Thu hồi sản phẩm không bảo đảm an toàn.
- Kiểm tra theo mức độ rủi ro.
Đây là xu hướng quản lý đang được nhiều quốc gia áp dụng nhằm nâng cao hiệu quả giám sát thị trường.
Các bạn có thể tham khảo toàn văn Dự thảo Luật tại đường link dưới đây:
—————————————
